«Дьулусханнаах сырыылаах Дохсун Ньургустай» олоҥхо кинигэтэ таҕыста
Фольклору, үөрэтээччи, тарҕатааччы, Амма улууһун Сулҕаччы нэһилиэгин «Чычып-Чаап» уһуйаанын музыкаҕа салайааччыта, «Амма киэн туттуута» бэлиэ хаһаайката, Сулҕаччы нэһилиэгин бочуоттаах олохтооҕо, И.И. Константинов аатынан орто оскуола үлэһитэ Вера Исакова оҕолорго анаан бэртээхэй бэлэҕи оҥордо — «Дьулусханнаах сырыылаах Дохсун Ньургустай» олоҥхото кинигэ буолан таҕыста.
Кинигэ биһирэмэ Дьокуускай куоракка Саха сирин норуоттарын муусукатын уонна фольклорун түмэлигэр буолан ааста.
Вера Егоровна кыра кылаас оҕолоругар «Күн бытархайа» уонна «Муусука эйгэтэ» эбии дьарыгы салайан ыытар. Кини олонхону сырдатыыга бастакы хардыыларын 2011 сыллаахха Чурапчы улууһун Арчы дьиэтигэр саха норуотун фольклорун, үгэстэрин сайыннарыыга ыытыллыбыт тэрээһиҥҥэ кыттан саҕалаабыта. 2013 сыллаахха олоҥхоһут Тимофей Васильевич Захаров-Чээбий төрөөбүтэ 145 сылыгар аналлаах «Эмис Түмэппийинии этэн дьэргэлдьиттэхпинэ» илин эҥээрдээҕи оҕолорго фольклор күрэҕэр оҕолору салайан илдьибитэ.
Хаартыска И.С.Колодезникова тиксэриитэ
Кини бу кэмнэргэ улуу олоҥхоһут Чээбийгэ анаан, «Олоҥхо аҕата, түстээччи үтүөтэ» диэн олоҥхо тойук суруйбута, бу бастакы айымньыга холонуута этэ. 2015 сыллаахха култуура кэллиэһигэр үөрэнэ сылдьан, өрөспүүбүлүкэтээҕи 10 сыллаах олоҥхо декадатыгар сылдьан билиитин- көрүүтүн кэҥэппитэ, тэрээһиҥҥэ кыттыспыта. 2017 сыллаахха улуустааҕы 17 «Сээркээн сэһэнньиттэр» краеведческай ааҕыыга Амматтан төрүттээх Улуу олоҥхоһут, тойуксут Т.В. Захаров-Чээбийгэ анаан «Олоҥхо аҕата, түстээччи үтүөтэ» олоҥхотун чэрчитинэн суруйбут ахтыы дакылаатынан кыттыбыта. 2018 сыллаахха «Төрүччү төлкөтө» диэн бастакы сийиэскэ дэлэгээтинэн сылдьыбыта. 2024 сыллаахха өрөспүүбүлүкэтээҕи 14-с кэмпириэнсийэҕэ «Оҕоҕо олоҥхону, уһуйаантан саҕалаан иитэр, үөрэтэр кыаҕын үлэҕэ туһаныы хайысхалара» олукка кыттыыны ылбыта. Бэйэтэ айбыт олоҥхотун дьон-сэргэ истиитигэр таһаарбыта. Илин эҥэр улуустар икки ардыларыгар ыытыллыбыт өрөспүүбүлүкэтээҕи сэминээргэ олоҥхоҕо маастар кылаас ыыппыта, үлэтин-хамнаһын сырдаппыта, уопутун үллэстибитэ. Аммаҕа ыытыллыбыт олоҥхо ыһыаҕын уонна «Чэчиртэн ыллыктанар чөмчүүк саас олоҥхото» улуустааҕы семинар кыттыылааҕа.
Вера Исакова иккис айымньыта – «Дьулусханнаах сырыылаах Дохсун Ньургустай» олоҥхо. Бу айымньытын Вера Егоровна 2014 сылтан саҕалаан суруйбут уонна 2023 сыллаахха силигэ ситэн бүппүт. Олоҥхотун ааптар кыра саастаах оҕолорго анаан, саха тыла баайын, тылын өһүн үөрэтиигэ өйдөнүмтүө, ылынымтыа буоллун диэн санааттан суруйбут айымньыта буолар. Билигин оҕо аймах сөбүлээн ааҕар буолла.
2024 сыллаахха муус устар ыйга ааптар «Дьулусханнаах сырыылаах Дохсун Ньургустай» олоҥхотун Саха сирин муусукатын уонна фольклор түмэлигэр ыллаан-туойан толорбута, түмэл архыыбыгар хараллыбыта. Олоҥхону сөбүлээн истэн өрөспүүбүлүкэ уһуйааннарыгар тарҕатарга этии киллэрбиттэрэ.
Кэнники айымньыта, биир дойдулааҕа, Сулҕаччыттан төрүттээх норуот ырыаһыта, олоҥхоһута Е.Е. Ивановаҕа анаабыт дьүһүйүү олоҥхото 2018-2023 сыллаахха суруллубута. Олоҥхо Саха сирин муусукатын уонна фольклор түмэлигэр ырытыыга хаалбыта.
Сайаана Львова, «Саха сирэ»