Саха гимназията «Оскуола уонна тыйаатыр» диэн бэртээхэй бырайыактаах. Ол чэрчитинэн олоҥхонон испэктээктэри эмиэ туруораллар. Холобура, 2014 сыллаахха Сергей Васильев-Борогонскай «Мөҥүрүүр Бөҕө» олоҥхотун туруорбуттарын «Хотугу сулус» телерадиоакадемия устубута, ол видеота биһиги саайпыт архыыбыгар үйэтитиллибитэ: https://olonkho.nlrs.ru/archives/8220 Быйыл Өрөспүүбүлүкэ күнүгэр Саха тыйаатырын сыанатыгар Саха гимназиятын III “б” кылааһын үөрэнээччилэрэ Евдокия Иринцеева-Огдо “Хотой куттаах, Луо тыыннаах, Орто дойду олоҕун […]
Муус устар 26 күнүгэр Өксөкүлээх Өлөксөй аатынан Дьохсоҕон орто оскуолатын уһуйааныгар үгэс буолбут «Олоҥхо — оҕо хараҕынан» тэрээһин бэрт сэргэхтик, сонуннук ыытылынна. Ол курдук, тэрээһиҥҥэ уһуйаан иитиллээччилэрэ, төрөппүттэрэ, эбэлэр түмсүүлэрэ, оскуола үөрэнээччилэрэ, үлэһиттэрэ сахалыы сайбаччы таҥнан, тоҕуоруһа муһуннулар Тэрээһин сүрүн сыалынан оҕолор сыл устата ылбыт билиилэрин, сатабылларын дьоҥҥо-сэргэҕэ көрдөрүү, өбүгэлэрбит үтүө үгэстэрин утумнаан, салгыы сайыннарыы […]
Центр развития культуры «Тускул» имени А.С. Борисова из села Чагда Кобяйского улуса вошел в республиканскую сеть Олонхо. Поэтому здесь ведется большая работа по изучению, распространению и развитию олонхо. Весной этого года на научно-методической конференции, проходившей в Кобяйском улусе, дети из Чагды показали спектакль по олонхо М.П. Эверстова-Обутова «Дьурайаан Бэргэн». А до этого студенты и педагоги […]
Муус устар 28 күнүгэр Ленскэй нэһилиэк баһылыга Петр Григорьевич Сокольниковка Кэбээйи улууһун Сииттэ нэһилиэгин баһылыга Семен Тимофеевич Тимофеев “Куйуур олоҥхотун” бэлиэтин туттарда. Онон 2027 сылга Нам улууһугар “Куйуур олоҥхото” ыытыллыаҕа. Эстафетаны туттарыы П.П. Ядрихинскай-Бэдьээлэ аатынан Намнааҕы Олоҥхо дьиэтигэр буолла. Бэлиэтээн эттэххэ, муус устар 3-4 күннэригэр Кэбээйи улууһун Сииттэ нэһилиэгэр “Куйуур олоҥхото-2026” өрөспүүбүлүкэтээҕи фестиваль буолан ааспыта. […]
Горнай улууһун Махсыымаптарын халыҥ аймахтарыттан хаан тардыылаах сыдьааннаахпын. Бу бырайыакка кыайаммыт, олоххо киллэриигэ үлэлэһэ сылдьабыт. Россия Президенин култуурунай көҕүлээһиннэр пуондаларын күрэһин 2026 с. бастакы түһүмэҕин ааспыт XIX-XX үйэлэргэ Горнай улууһун Малтааны нэһилиэгэр олорон ааспыт олоҥхоһут Максимов Савва Иванович-Чокуур Сааба сыдьааннарын көҕүлээһининэн, «Возрождая будущее Олонхо» («Олоҥхо кэскилин үйэлэргэ түстүүбүт.») диэн бырайыак суруйан, 2.403.580 солк. көмөнү ылары […]
ЮНЕСКО иһинэн күрэх (конкурс) тэрийбит хамыыһыйа сэтинньи 25 күнүнээҕи (2005 с.) быһаарыытынан, Олоҥхо киһи аймах уус-уран тылынан уонна өйүнэн айбыт культурнай нэһилиэстибэтин Үрдүк чыпчаалынан билиниллибитэ: “Якутский героический эпос олонхо признан Шедевром устного и нематериального культурного наследия Человечества”. Икки сыл устата (2024–2025 сс.), иллэҥ кэммэр, 15 олоҥхону аахтым уонна ырытан бэлиэтэнним. Аахпыт олоҥхолорбуттан “Дьулуруйар Ньургун Боотур” (П.А. […]
В рамках празднования Дня Республики Саха (Якутия) в Новосибирске пройдут значимые культурные мероприятия, представляющие искусство Якутии широкой аудитории. Мероприятия подчеркивают укрепление творческих связей между регионами и открывают новые возможности для культурного обмена. В День республики, 27 апреля, в Новосибирске будет представлена киноверсия уже ставшей легендарной оперы-олонхо Марка Жиркова и Генриха Литинского «Ньургун Боотур». Монументальное произведение, […]
Аҕыйах сыллааҕыта Нам улууһун Аппааны нэһилиэгин биир дьоһун ыала Васильевтарга сылдьыбытым. Онно дьиэлэрин ис бараанын оҥоһуутун сөҕө көрбүтүм. Ыал аҕата маны барытын, дьиэ үрдүгэр олус тупсаҕай, сахалыы алгыстаах оһуоругар тиийэ, бэйэтэ оҥорорун, суруйар дьоҕурун, хоһоонньутун туһунан кэргэнэ Анна Ефимовна кэпсээбитэ. Бу иннинэ «Ааспыты анааран, аныгыны арыйан» кинигэни 30 ахсаанынан таһааттарбыт эбит, онно кылгас кэпсээннэрэ, сценарий, […]
ССРС суруйааччыларын сойууһун чилиэнэ, Саха АССР култууратын үтүөлээх үлэһитэ, талааннаах норуот ырыаһыта, биллиилээх олоҥхоһут Прокопий Прокопьевич Ядрихинскай – Бэдьээлэ төрөөбүтэ 125 үбүлүөйдээх, итиэннэ Саха Өрөспүүбүлүкэтигэр Култуура сылларынан «Бэдьээлэ олоҕун ыллык суолунан» өрөспүүбүлүкэтээҕи научнай-практическай конференция кини аатын сүгэр Олоҥхо дьиэтигэр буолла. Ыалдьыттары, кыттааччылары хомус дьүрүскэн тыаһынан, арчы буруотунан, алаадьынан, кымыһынан күндүлээн, үөрэ-көтө көрүстүлэр. Саха сиэринэн аал […]
8 апреля в рамках Республиканского методического форума работников культурно-досуговых учреждений, приуроченного Году Культуры в Республике Саха (Якутия) и посвященного памяти Семена Васильевича Хон «Культура села в кризисные времена: Точки опоры», состоялась одна из стратегических сессий «Эпическая трансформация: новые пути для Единой системы домов Олонхо», где собрались работники всех районных Домов Олонхо республики. Сессия прошла в […]
Состоялась стратегическая сессия по разработке плана основных мероприятий Третьего десятилетия Олонхо до 2035 года. Участники — представители министерств, научного сообщества, мастера-олонхосуты и деятели культуры — обсудили ключевые направления сохранения и популяризации якутского героического эпоса. В фокусе внимания: цифровизация эпического наследия, поддержка носителей живой традиции, создание новых образовательных программ и развитие этнотуризма. Главная цель — чтобы […]
Үктэлтэн үктэли дабайан, үрдүккэ тахсар тэҥэ, таһым эмиэ үрдээн иһэр аналлаах. Олоҥхо бастакы Уон сылын саҕалыылларыгар, олоҥхону дьон сэҥээрэрин ситиһии да уустук сорук курдук эбит буоллаҕына, 20 сыл иһигэр улахан хамсааһын баран, билигин букатын да 8 чаас тохтообокко толороллорун ирдиир таһымҥа тиийбиппит. Онон бу 10 сылга саҥа сорук турбут – ийэ олоҥхоһуттары үүннэрэн таһаарыы диэн. […]
Кэбээйи улууһун Сииттэ нэһилиэгэр муус устар 3-4 күннэригэр олоҥхоһут И.А. Николаев-Куоҕас Уйбаан төрөөбүтэ 120 сылын бэлиэтиир тэрээһиннэр чэрчилэринэн өрөспүүбүлүкэтээҕи «Куйуур олоҥхото-2026» бэстибээл үрдүк таһымҥа ыытылынна. Арассыыйаҕа Норуоттар доҕордоһууларын, Саха Өрөспүүбүлүкэтигэр Култуура, Кэбээйи улууһугар Олоҥхо, Сииттэ нэһилиэгэр Норуот айымньытын сылларыгар анаммыт тэрээһиммит олоҕурда. Кэбээйи улууһугар өрөспүүбүлүкэтээҕи Олоҥхо ыһыаҕа ыытылларынан, Сииттэ сиригэр «Куйуур олоҥхото-2026» ыччат бэстибээлигэр ыраахтан- […]
Ил Дархан бирииһигэр олоҥхону үгэс быһыытынан толорууга өрөспүүбүлүкэтээҕи І күөн-күрэс үөрүүлээх аһыллыытыгар кытынным. Ил Дархан Айсен Николаев «Олоҥхо Үһүс Уон сылын биллэрии туһунан» дьаһалыгар олоҕуран, ааттаах-суоллаах билиҥҥи кэм олоҥхоһуттарбыт 3 түһүмэхтээх олоҥхону үгэс быһыытынан толорууга «УРУЙДАН, УЛУУ ОЛОҤХОБУТ» өрөспүүбүлүкэтээҕи бастакы күөн-күрэс маҥнайгы түһүмэҕэр бүгүн Арчы дьиэтигэр алгыс тылынан, арыылаах алаадьы дыргыл сытынан, көөнньүбүт быырпах амтанынан […]
В этом году в республиканском конкурсе традиционного исполнения олонхо на призы Главы Республики Саха (Якутия) примут участие 37 исполнителей почти со всей республики. Открытие I этапа конкурса состоялось в центре духовной культуры «Арчы дьиэтэ» в Якутске. Заместитель председателя Правительства РС(Я) Сергей Местников поздравил участников и пожелал им успешного выступления. «Глава республики Айсен Николаев подписал указ […]
Харатааҕы «Кэрэчээн» оҕо саадын иитиллээччилэригэр ураты үөрүүлээх уонна умнуллубат түгэн буолла. Олоҥхо тыйаатырын талааннаах артыыстара кэлэн саха норуотун сүүнэ кэрэ уус-уран айымньытыттан ‒ «Кыталык Куо» олоҥхоттон быһа тардыыны испэктээк быһыытынан көрдөрөн, оҕолор куттарын-сүрдэрин долгуттулар. Кэрэхсэбиллээх тэрээһин кырачааннарга саха норуотун духуобунай баайын, үйэлээх кэрэ айымньытын кытта чугастык билсэр ураты толомон түгэни бэлэхтээтэ. Артыыстар олоҥхону ураннык, ис […]
Хаҥалас улууһун Чкалов арыытын III Малдьаҕар оскуолатыгар уруккута өрөспүүбүлүкэҕэ саха тылыгар бастыыр үөрэнээччи, билиҥҥитэ бэйэтэ олимпиадник оҕолору үөрэтэн таһаарар күүстээх учуутал Туйаара Прокопьевна Самсонова үлэлиир. Кини төрүт бу арыы кыыһа эбит. Төрдө-ууһа Харыйалаах Федоровтара. Итинник диэтэххэ, дьон үксэ сахалартан бастакы истребитель лүөччүк Иван Афанасьевич Федоровы саныы биэрэр. Чахчы, бары биир аймахтар. Кинилэр удьуордарын тэниппит үс […]
Кулун тутар 26-28 күннэригэр Саха Өрөспүүбүлүкэтин Култуураҕа уонна духуобунай сайдыыга министиэристибэтин, Олоҥхо тыйаатырын, Олоҥхо киинин тэрийиилэринэн XXIX «Олоҥхо дойдутун оҕотобун» өрөспүүбүлүкэтээҕи бэстибээл күрэс буолан ааста. Үгэс быһыытынан олоҥхону толоруу утумун, толоруу сатабылын, оҕо айар дьоҕурун сайыннарар уонна тарҕатар сыалы тутуһар тэрээһин Дьокуускай куоракка Өксөкүлээх Өлөксөй аатынан Норуоттар доҕордоһууларын дьиэтигэр буолла. Күрэс оскуола иннинээҕи саастаах уонна […]
Поздравляю школьную театральную студию «Юные таланты» Октемской средней общеобразовательной школы им. П.И. Шадрина! Ребята стали лауреатами I степени Всероссийского конкурса молодёжных и школьных театров «Моя игра». Их выступление было представлено спектаклем-олонхо «Үөлэн Хардааччы», который получил высокую оценку профессионального жюри. В этом году конкурс проходил в Перми в десятый раз. По итогам представления коллектив также был […]
Олоҥхо өрөспүүбүлүкэтээҕи ассоциацията, Үүнэр көлүөнэ тус сыаллаах пуондатын өйөбүлүнэн, бу сыл устата хас да хайысханан тэрийэн ыытар “Олоҥхо дойдутугар айан” диэн бырайыакка старт биэрэр тэрээһинэ Кэбээйигэ олоҥхо XVI научнай-методическай кэмпириэнсийэтин кэмигэр буолбута – «Олоҥхо оонньуулара уонна оонньуурдара» диэн бэстибээл. Үөрүүлээх аһыллыытыттан видеосюжеты сэҥээрэн көрүҥ: