В научной статье Герасимовой Л.Н. рассматриваются особенности употребления наименований посуды и кухонной утвари в ранних, поздних текстах якутского олонхо и тувинских героических сказаний в сравнении. Автор в результате проделанной работы делает следующие выводы: проанализированные наименования посуды можно классифицировать по изготовленному материалу и по функциональным особенностям; распространенными материалами для изготовления посуды и кухонной утвари являются дерево, […]
РФ норуодунай артыыһа Степанида Борисова уонна Арассыыйа ускуустубатын үтүөлээх диэйэтэлэ Андрей Борисов төрүттээбит тыйаатырдарын үлэтэ ЮНЕСКО киһи аймах чулуу айымньыта диэн бигэргэппит култуурунай нэһилиэстибэтин — олоҥхону — харыстааһыҥҥа , тарҕатыыга уонна үйэтитиигэ туһуланар. «Олоҥхо тыйаатыра испэктээктэргэ матырыйаал хомуйар соруктаах фольклор эспэдиисийэлэрин тэрийэр. Тыйаатыр репертуарыгар олоҥхо ис хоһоонунан уонна саха классиктарын айымньалырынан 30-тан тахса испэктээк турда. […]
СӨ үтүөлээх учуутала, СӨ үөрэҕириитин туйгуна, “СӨ учууталларын учууталлара” бэлиэ хаһаайына, СӨ култууратын туйгуна, СӨ спордун бэтэрээнэ, «Урожай» уопсастыба бочуоттаах үлэһитэ, Кутана нэһилиэгин, Сунтаар улууһун бочуоттаах бэтэрээнэ, Ил Дархан стипендиата, олоҥхону толорооччу, Олоҥхо тыйаатырын уһуйааччыта НИКАНДР ПРОКОПЬЕВИЧ ТИМОФЕЕВ 90 сааһын бэлиэтиир“ИЙЭ ТЫЛ – ИЭЙИИ ТЫЫНА” айар киэһэтигэр БҮЛҮҮ, ҮӨҺЭЭ БҮЛҮҮ, СУНТААР, КУТАНА олохтоохторун кулун тутар […]
Бу күннэргэ Амма улууһугар Олоҥхо XVII өрөспүүбүлүкэтээҕи ыһыаҕа буолара 100 хонук хаалбыт ынан араас тэрээһиннэр буола тураллар. Болугурдааҕы Майрод Ноговицын аатынан култуура киинин уус-уран салайааччыта Евдокия Платонова бэрт кэрэхсэбиллээх тэрээһин туһунан бу курдук кэпсээтэ: — “Орто туруу дойду төрүт кэскилэ — Олоҥхо” диэн ааттаан «Колосок» уһуйаан иитиллээччилэрэ, Е.Е. Пахомов аатынан Болугур орто оскуолатын учууталлара кыттыылаах, өбүгэ үгэһин утумнаан, […]
Олоҥхо ыһыаҕын көрсө, Аммаҕа кулун тутар 21-22 күннэригэр «Ысыах олонхо в Амге: эпос, диалог поколений, взгляд в будущее» диэн научнай-методическай XIV кэмпириэнсийэ ыытыллар. Бу кэмпириэнсийэҕэ кыттыахтаах 17 оҕо, Амма улууһун Мээндиги, Бөтүҥ, Өнньүөс, Болугур, Эмис, Соморсун, Сулҕаччы, Абаҕа оскуолаларыттан түмүллэн, чинчийэр эспэдииссийэни тэринэн, СӨ Национальнай бибилэтиэкэтигэр үлэлээтилэр. -Аммалар “Айыы намыһын ырыаһыттар” диэн бырайыактаахпыт. Ол чэрчитинэн […]
Олоҥхо ыһыаҕын көрсө, кулун тутар 21-22 күннэригэр Амма сэлиэнньэтигэр «Ысыах олонхо в Амге: эпос, диалог поколений, взгляд в будущее» диэн научнай-методическай XIV кэмпириэнсийэ ыытыллар. Ким кыттыан баҕалаахха балаһыанньатын билиһиннэрэбит. ИНФОРМАЦИОННОЕ ПИСЬМОXIV республиканской научно-методической конференции «ЫСЫАХ ОЛОНХО В АМГЕ: ЭПОС, ДИАЛОГ ПОКОЛЕНИЙ, ВЗГЛЯД В БУДУЩЕЕ» Принципами организации Ысыаха Олонхо на Амгинской земле являются верность традициям, преемственность, […]
Амма улууһугар Олоҥхо өрөспүүбүлүкэтээҕи ХVII ыһыаҕа ыһыллара оруобуна 100 хонук хаалбытынан кулун тутар 12 күнүгэр Амма сэлиэнньэтигэр онно аналлаах тэрээһин буолла. Ыһыаҕы тэрийиигэ эппиэттээх үлэһиттэр бэлэмнэнии үлэтэ хайдах баран иһэрин нэһилиэнньэҕэ сырдаттылар, бары көхтөөх кыттыыны ылалларыгар ыҥырдылар. Бу тэрээһин барыларын сомоҕолоон, хаалбыт 3 ыйга күүстээх үлэҕэ түмсүөхтээхтэр, түбүгүрүөхтээхтэр. Тэрээһини сахалыы таҥастаах дьон сэлэлии хаамыылара киэргэттэ. […]
НИИ Олонхо СВФУ презентует новое мобильное приложение «Образцы традиционного исполнения олонхо – Ноо!», нацеленное на сохранение аутентичного традиционного исполнения олонхо и предназначенное для освоения и развития сказительского мастерства исполнителями современности, ознакомления со стилями пения и региональными традициями якутского сказительства. В Республике Саха одним из важных направлений работы по возрождению и сохранению эпоса олонхо является восстановление […]
Быйыл сайын бэс ыйын 19-21 күннэригэр Аммаҕа Олоҥхо ыһыаҕа ыһыллар. Ыһыахха анаан 19 эбийиэк тутулла турар. В.Яроев «Уран» дизайн-устуудьуйата Аал Луук маһы тутан саҕалаабыт. Моҕол ураһа, олоҥхоһут оҕолорго аналлаах балаҕан, көрөөччү тырыбыната, күнү көрсөр, уустар, күрэхтэри ыытар түһүлгэлэр, кымыс иһиитин сиэрин-туомун ытык сэргэтэ, ытык дуоҕа анньыллар олоҕо, кутаа оттор холумтан, о.д.а. оҥоһуллуохтаах. Бэлэмнэнии үлэлэр туһунан […]
200-летие Мархинского улуса современный Нюрбинский улус отметил постановкой олонхо своего земляка Спиридона Васильевича Петрова-Чыычаах «Оҕо Дьулаах Бухатыыр» . Музыкальная драма-олонхо «Оҕо Дьулаах Бухатыыр» , поставленная силами творческой общественности, собрала полный зал Саха театра и принята восторженно. Она мне напомнила колхозную самодеятельность, где мой молодой отец исполнял главные роли богатырей и запевал осуохай. Незаходящее солнце следовало […]
Таатта улууһун фольклорга исписэлииһэ Майя Егорова бырайыагынан, «Иис. Уус. Ас. Фест» диэн өрөспүүбүлүкэтээҕи бэстибээл чэрчитинэн «Хомуур олоҥхо» диэн куолаан толоруу түһүлгэтэ түстэммитэ. «Дьулуруйар Ньургун Боотур» олоҥхоттон быһа тардыыны 7 олоҥхоһут толорбута: Тааттаттан Афанасий Попов, Алексей Николаев, Александр Багардынов, Намтан дьүһүннүүн, куоластыын, кэпсиирдиин кэрэ Яна Ньургусова, Мэҥэ Хаҥаластан ыччакка бастаабыт Виталий Никифоров, Чурапчыттан чулуулар Сусанна Лазарева, […]
Таатта улууһун алын кылааһын үөрэнээччилэрэ уонна уһуйааннарын кырачааннара “Күннээх оҕо саас оһуора” диэн олоҥхо персонажтарын көстүүмнэрин куонкуруһугар кытыннылар. Күөн күрэс икки түһүмэҕинэн тэрилиннэ- күннэтэ кэтиллэр сахалыы таҥас уонна ОЛОҤХО персонажтарын көстүүмэ. Барыта 26 кыттааччы, 3 уһуйаан, 1 оскуола тэрилтэтэ кытыннылар. Маннык киэптээх тэрээһин аан маҥнайгытын ыытыллан, элбэх киһи сэҥээриитин ылла. ОЛОҤХО алыптаах эйгэтин дьоллоох оҕо […]
Кулун тутар 2 күнэ — Таатта улууһугар Олоҥхо күнэ. Бу күн Былатыан Ойуунускай аатынан Таатта норуодунай тыйаатырыгар «ОЛОҤХО САТАБЫЛА» этно-култуурунай тэрээһин ыытылынна. И.А. Аргунов аатынан Ытык Күөллээҕи киин бибилэтиэкэ олоҥхоҕо аналлаах кинигэ быыстапкатын туруорда. Олоҥхо күнүн тэрээһинигэр кэлбит дьоҥҥо «Олоҥхо кинигэлэрин сэгэтэн» диэн блиц-оонньууну тэрийэн ыытта. Кыттааччы сорудах толорор, ол сорудаҕын эппиэтин быыстапкаҕа баар кинигэттэн […]
4 марта глава Якутии Айсен Николаев назначил Марию Турантаеву первым заместителем министра культуры и духовного развития республики, сообщает пресс-служба главы и правительства региона. Турантаева Мария Васильевна имеет высшее образование. Окончила Московский университет потребительской кооперации по специальности «экономист, финансы и кредит», Академию труда и социальных отношений по специальности «юриспруденция», Северо-Восточный федеральный университет по направлению «Народная художественная […]
Сулҕаччылар сандал сааһы, өбүгэ үтүө үгэһинэн, олоҥхо истэн, олоҥхо тула мустан көрүстүбүт. Биллэрин курдук, Амма улууһугар ыытыллыахтаах Олоҥхо ыһыаҕар, бэлэмнэнии чэрчитинэн, олунньу ый 27 күнүттэн кулун тутар 3 күнүгэр диэри Олоҥхо тыйаатыра гастроллаата. Олунньу 29 уонна кулун тутар 1 күннэригэр биһиги нэһилиэкпитигэр бары билэр, сэргиир Олоҥхо тыйаатыра Амма киэн туттар олоҥхоһуттарыттан биирдэстэрэ, ССРС суруйааччыларын сойууһун […]
Угуттаан таһымныыр үрэх кэриэтэ уус-уран тыллаах олоҥхоһуттар уутуйан, уран тарбахтаахтар төбүрүөннээн үөскээбит талыы-талба Тааттабытыгар Олоҥхо күнэ кулун тутар 2-с күнүгэр буолан ааста. Өбүгэлэрбит кичэйэн-харыстаан хаалларбыт духуобунай баайдарын — Олоҥхо этигэн тылын-өһүн, баай-талым ис хоһоонун — билиҥҥи көлүөнэ хайдах ылынарын, олох бары эйгэтигэр, күннээҕи олохпутугар, сүрүннээн айар үлэҕэ, ойуулуур-дьүһүннүүр ускуустубаҕа оһуор-мандар оҥорон, хайдах көрөрүн бүгүҥҥү быыстапкаҕа […]
Ил Дархан Айсен Николаев Аммаҕа бэс ыйын 20-21 күннэрин эргин ыытыллыахтаах Олоҥхо ыһыаҕар бэлэмнэнии үлэтэ хайдах баран иһэрин бэрэбиэркэлиир, ырытар, быһаарсар сүбэ мунньаҕы ыытта. Өрөспүүбүлүкэ улуустарыгар Олоҥхо ыһыаҕа 2006 сылтан ыһыллар. Тэрийэн ыытарга анаан анал эбийиэктэр тутуллаллар, култуура тэрилтэлэрин матырыйаалынай-тиэхиньиичэскэй базалара бөҕөргүүр, суол-иис өрөмүөннэнэр, уопсастыбаннай эйгэ тупсарыллар. Ил Дархан Айсен Николаев мунньах саҕаланыытыгар ыһыаҕы тэрийэргэ […]
Амматааҕы лиссиэйгэ «Олоҥхо — саха олоҕо» улуустааҕы сэминээр, маастар-кылаас буолан ааста. Сэминээри лиссиэй географияҕа учуутала Алена Быстрова, биология учуутала Александра Давыдова, уруһуй учуутала Анна Михайлова, педагог-бибилэтиэкэр Анна Алексеева уонна саха тылын учуутала Наталия Рязанская ыыттылар. Саха киһитин сиэринэн, маастар-кылааска кэлбит ыалдьыттары алгыһынан уонна саламааттаах алаадьынан, быырпаҕынан айах тутан күндүлээтилэр. Салгыы лиссиэй 7 кылааһын үөрэнээччитэ Өркөн Солдатов тус патефонунан Гаврил Колесов толоруутугар «Дьулуруйар Ньургун Боотур» […]