Бэс ыйын 3 күнүгэр СӨ Бырабыыталыстыбатын өрөспүүбүлүкэтээҕи Олоҥхо ыһыаҕын тэрийэр хамыыһыйата Нерюнгри куоракка үлэлээтэ. Күн бастакы аҥаарыгар СӨ Бырабыыталыстыбатын бэрэссэдээтэлин солбуйааччы Сергей Местников салайар хамыыһыйата Таастаах сиригэр «Амикан» этнографическай комплекс тутуутун көрдө-иһиттэ. Дьэ, ыһыахтыыр сир киэҥэ-куоҥа сөхтөрдө! Турар сирэ кырасыабайа, үрдүгэ, тутуута элбэҕэ — бэйэтэ сүүнэ куорат! Оройуон баһылыга Роман Щегельняк тэрийэр хамыыһыйаҕа тутуу хаамыытын сиһилии билиһиннэрдэ. Олоҥхо ыһыаҕа […]
Олоҥхо ыһыаҕар бэлэмнэнии үлэтэ хайдах баран иһэрин СӨ Бырабыыталыстыбатын бэрэссэдээтэлин солбуйааччы Сергей Местников мунньаҕар кэпсэттилэр. —Олоҥхо ыһыаҕар диэри ыйтан эрэ ордук кэм хаалла. Тэрээһини үрдүк таһымнаахтык ыытар туһуттан хайысхаларынан эппиэттээх бөлөхтөр бары үлэлэрин күүһүрдэллэрэ наада. Аныгыскы нэдиэлэҕэ Нерюнгрига култуура уонна успуорт хамыыһыйалара кыттыылаах көһө сылдьар мунньаҕы былаанныыбыт, — диэтэ Сергей Местников. Олоҥхо ыһыаҕа Нерюнгри улууһугар […]
Креативнай индустрия сайдыытыгар туһуламмыт «Уһук Илиҥҥэ оҥоһулунна» пуорум чэрчитинэн ыам ыйын 31 күнүгэр Доҕордоһуу болуоссатыгар, Олоҥхо тыйаатыра уонна М.К. Аммосов аатынан ХИФУ Култуурунай киинин айар кэлэктиибэ кыттыһан, «Олоҥхо эйгэтин арыйан» испэктээги көрдөрдүлэр. Испэктээк режиссера — Олоҥхо тыйаатырын кылаабынай режиссера Роман Дорофеев. Кыттыыны ыллылар — Олоҥхо тыйаатырын ааттаах-суоллаах артыыстара Гаврил Менкяров, Анастасия Алексеева, Наталья Слепцова, Лена Оленова, Павел […]
Якутия в эти дни стала центром диалога вокруг глобальной повестки: формирование городской экономики Дальнего Востока через креативные инфраструктуры обсуждают в эти дни представители власти и креаторы. II Форум креативных индустрий «Создано на Дальнем Востоке» работает в Якутске второй день. Основная площадка деловой и культурной программ – кластер «Квартал труда». Интеллектуальную, творческую деятельность субъектов креативных индустрий, […]
Уус Алдаҥҥа быйыл кулун тутарга олоҥхо оскуолата икки күн устата үлэлээтэ. Үөрэххэ барыта 250 киһи кыттан, олоҥхо туһунан билиитин хаҥатта. Тэрээһин кыттыылаахтарын – олоҥхону чинчийэр научнай институт үлэһиттэрин, улууспут үөрэҕириитин, култууратын эйгэлэрин үлэһиттэрин, уһуйааччылары, кыраайы үөрэтээччилэри, олоҥхоһуттар сыдьааннарын Павел Окоемов алгыһынан көрүстэ, Олоҥхо дьиэтин үлэһиттэрэ арыылаах алаадьынан, сөрүүн быыппаҕынан айах тутан күндүлээтилэр. Бастакы күҥҥэ олоҥхону […]
Сунтаар улууһун оскуолалара Арассыыйаҕа Аҕа дойду, Саха Өрөспүүбүлүкэтигэр Ийэ дойду көмүскээччилэрин сылларынан, Сунтаар улууһугар С.А.Зверев-Кыыл Уола 125 сылыгар, Улуу Кыайыы 80 сыллаах үбүлүөйүгэр аналлаах «Олоҥхо дойдутун оҕолорун оһуордаах түһүлгэтэ» улуустааҕы бэстибээлгэ актыыбынай кыттыыны ылаллар. Бүлүүчээн, Наахара, Кириэстээх, Аллыҥа, Тойбохой, Арыылаах, Маар Күөл, Дьаархан, Илимниир, Хадан, Тэҥкэ, Бордон оскуолаларын үөрэнээччилэрэ «Олоҥхо дойдутун оҕолорун оһуордаах түһүлгэтэ» улуустааҕы […]
Сахалар төрүт култуурабытын, олоҥхобутун-оһуохайбытын, тойукпутун-ырыабытын, хомуспутун, чабырҕахпытын баччаҕа диэри өрө тутан илдьэ кэллибит. Холобур оһуохайга киирдэххэ, киһи хайдах эрэ ураты дьикти турукка киирэр, оһуохай сэниэҕэр сэниэ, күүскэр күүс эбэр алыптаах, онтон хомус эмтиир дьикти күүстээх. Мин бүгүн СӨ култууратын үтүөлээх үлэһитэ Дмитрий Дмитриевич Поповы кытта көрсөн, кини салайар Олоҥхо киинин үлэтин, Чурапчы фольклорун, быйыл ыытыллар […]
В Театральной гостиной Донецкого государственного академического театра оперы и балета состоялся показ киноверсии якутской оперы-олонхо «Ньургун Боотур». Зрители, включая деятелей культуры, высоко оценили спектакль, отметив режиссуру, вокальные партии, работу оркестра, балета и художников. Фото: sakha.gov.ru Худрук Донецкого дома работников культуры Виктория Базилевская назвала постановку «гимном культуры Якутии», подчеркнув уникальность трактовки образов и силу творческого коллектива: […]
От ыйын 4-5 күннэригэр Нерюнгри оройуонугар Олоҥхо ыһыаҕа ыытыллыаҕа. Суолталаах тэрээһин «Ытык хайалар баалларын тухары аан дойду эстиэ суоҕа» («Пока cтоят священные горы – мир не рухнет») ыҥырыы тылынан ыытыллыаҕа. Ыһыах тэрээһинигэр Улуу Кыайыы 80 сыллаах үбүлүөйдээх сылыгар анаммыт 1944-1945 сыллардааҕы ыһыахтары холобурдуохтара, Аҕа дойду көмүскээччилэрин ахтан ааһыахтара. Элбэх омук түөлбэлээн олорор сирин былыр-былыргыттан күн […]
Норуот ырыаһыта С.А.Зверев-Кыыл Уолун туһунан кэнники сылларга, ордук үбүлүөйдэригэр, бэрт элбэх ахтыылар, суруйуулар периодическай бэчээккэ да, научнай-популярнай литератураҕа да таҕыстылар. Уола Д.С.Зверев «Аҕам туһунан аман өс» диэн кинигэтэ норуот талааннааҕын олорон ааспыт олоҕун кэрчиктэрин, айымньылаах үлэҕэ умсугуйуутун, кини туһунан учуонайдар, суруйааччылар сыаналааһыннарын, удьуор утума салҕанан иһиитин, ааҕааччыны итэҕэтэрдии сыа-сым курдук, бэрт хомоҕой тылларынан быһааран суруйбута. […]
Муус устар 4 күнүгэр киэн туттар биир дойдулаахпыт, Нам улууһун, Таастаах нэһилиэгин Ытык киһитэ, үлэ ветерана, норуот ырыаһыта, Ийэ олонхоһут Афанасий Егорович Соловьев-Соһу төрөөбүтэ 90 сыла туолла. Оҕо сааһа Улуу Туймаада Эбэ Хотун улахан балтыгар, хоһоонньут эрэ хоһуйбут, ырыаһыт эрэ ыллаабыт Эҥсиэли уйгу-быйаҥ хочотун арҕаа эҥэригэр куруң-лааҥкы мастардаах, курдууруга лаҥхалаах, 112 чаркыллар сүүрүктээх Чаакыйа үрэҕин […]
Киэн туттар биир дойдулаахпыт, Нам, Өлүөхүмэ улуустарын, Таастаах нэһилиэгин Ытык киһитэ, үлэ бэтэрээнэ, норуот ырыаһыта, айылҕаттан айдарыылаах Ийэ олонхоһут Афанасий Егорович Соловье-Соһу төрөөбүтэ 90 сылын муус устар 4 күнүгэр туолбута. Нам улууһун Таастаах нэһилиэгиттэн төрүттээх Ийэ олоҥхоһут Афанасий Егорович Соловьев – Соһу төрөөбүтэ 90 сылынан «Көстөөх сиртэн өрүкүнүйэн көстөр көмүс нэлим сиэллээх үүт кэрэ аттаах уоттаах болот […]
Узбекистан Хива куоратыгар ыытыллбыт «Бахши» норуоттар икки ардыларынааҕы IV бэстибээлгэ Мэҥэ Хаҥалас улууһун Гаврил Колесов аатынан Олонхо дьиэтин үлэһитэ Анисия Степанова бириистээх III миэстэни ылла. Анисия эһээтэ Николай Степанов-Ноорой “Күн Эрили” олоҥхотун толорон, аан дойду үс бастыҥ сэһэнньитин иһигэр киирдэ. Түүр эйгэтин II култуурунай пуорумун чэрчитинэн тэриллибит «Бахши» бэстибээл төрүт култуураны харыстыырга туһуланар. Манна барыта […]
Быйылгы Олоҥхо ыһыаҕын тэрийэр кэмитиэт муус устар 15 күнүгэр өрөспүүбүлүкэтээҕи куонкурустар испииһэктэрин бигэргэттэ. От ыйын 4-5 күннэригэр Нерюнгри улууһугар ыытыллар Олоҥхо ыһыаҕын бырагырааматыгар 70-тан тахса тэрээһин киллэрилиннэ. Ыһыах бырагырааматын СӨ бырабыыталыстыбатын бэрэссэдээтэлин солбуйааччы Сергей Местников салайааччылаах тэрийэр кэмитиэт мунньаҕар бигэргэттилэр. Барыта 9 хайысхаҕа 47 куонкурус киллэрилиннэ (олоҥхо, оһуохай, тойук, дэгэрэҥ, чабырҕах, хомус, кылыһах-кырыымпа, аҕыйах ахсааннаах төрүт норуоттар […]
15 апреля в Центре культуры и современного искусства им. Ю.А. Гагарина состоялась премьера анимационного фильма «Олонхо глазами детей». Зрители познакомились с фактами об якутском эпосе олонхо и мифологии народа саха, после чего была проведена викторина со сладкими призами. Далее был представлен фильм о фильме, из которого мы узнали о процессе создания, кропотливом труде команды проекта. […]
Я опишу один свой день — прямо как в «Одном дне Ивана Денисовича» А. Солженицына. Куда уж я замахнулась! Итак, один день простой женщины-пенсионерки. 15 апреля 2025 года, вторник 7:30 ч. Участие в прямом эфире на телеканале НВК «Саха» в передаче «Саҥа күн» («Новый день») по случаю 75-летия со дня рождения моего покойного мужа, народного […]
Арассыыйа норуодунай артыыһа, Былатыан Ойуунускай аатынан Судаарыстыбаннай бириэмийэ лауреата, Саха тыйаатырын артыыһа, Олоҥхо тыйаатырын төрүттээччи, тыйаатыр режиссера, норуот тапталлаах артыыһа Степанида Борисова 75 үбүлүөйдээх сааһынан көрөөччүлэрин ыҥырар. Бастатан туран, Степанида Борисова Олоҥхо тыйаатырыгар режиссер быһыытынан туруорбут испэктээктэрэ буолуохтара. Ол курдук, муус устар 15 күнүгэр Н.П. Бурнашев-Боодьоҕос “Кыыс Дэбилийэ”, муус устар 16 күнүгэр Индия былыргы драматура, бэйиэтэ Калидаса поэматынан […]
Уус Алдан улууһугар олоҥхоһут, тойуксут, чабырҕахсыт, үс үйэлээх «Алаатыыр Ала Туйгун» олоҥхо ааптара Роман Петрович Алексеев-Бөҕө Арамаана төрөөбүтэ 125 сылын көрсө оҕолорго аналлаах улуустааҕы научнай-бырактыычаскай кэмпириэнсийэ буолла. Муус устар 11 күнүгэр «Олоҥхо дьиэтэ» этнокултуурунай кииҥҥэ (сал. Алексеева М.К.) буолбут кэмпириэнсийэҕэ барыта 40-ча оҕо кыттыыны ылла. Сарсыардаттан итэҕэлбит эргийэр киинэ буолан, куппутун-сүрбүтүн иитиэхтиир Олоҥхобут дьиэтэ сахалыы маанытык таҥныбыт, […]
Быйылгы Олоҥхо ХVIIIыһыаҕа Нерюнгри оройуонугар от ыйын 4-5 күннэригэр ыытыллыаҕа. Манна сыһыаран эттэххэ, 2025 сылга Нерюнгри куорат төрүттэммитэ 50 сылын бэлиэтиир. Иенгра оҕолоро төрөөбүт тылларынан үөрэнэллэр Олунньу 5-7 күннэригэр Нерюнгри куоракка «Нерюнгри улууһугар ыһыах: эпостартан култууралар кэпсэтиилэригэр» диэн XV научнай-методическай кэмпириэнсийэ үрдүк таһымнаахтык ыытылынна. Манна Саха сириттэн, Москваттан, Санкт-Петербургтан, Татарстантан, Хакасияттан, Алтайтан, Бурятияттан, Тываттан, Благовещенскайтан […]
Дьокуускайга икки күннээх тоҕус оһуордаах түһүлгэ бэрт сэргэхтик, көдьүүстээхтик ыытылынна. Уус-уран айымньы 9 араас көрүҥэ Сибиэрэп айар талаанын арылхайдык көрдөрдө, төрүт култуураны өрө тутааччылары сомоҕолоото. Сунтаар улууһун култууратын биир сүрүн тэрээһинигэр өрөспүүбүлүкэ араас муннугуттан барыта 797 киһи, ол иһигэр 347 оҕо кыттыыны ылла. Түһүлгэни түмүктүүр тэрээһиҥҥэ сунтаардар тумулук туттар киһибит бэлитиичэскэй, уопсастыбаннай диэйэтэл Климент Иванов ыалдьыттаата, аан […]