События / Бэлиэ түгэннэр
Бу күннэргэ Амма улууһугар Олоҥхо XVII өрөспүүбүлүкэтээҕи ыһыаҕа буолара 100 хонук хаалбыт ынан араас тэрээһиннэр буола тураллар. Болугурдааҕы Майрод Ноговицын аатынан култуура киинин уус-уран салайааччыта Евдокия Платонова бэрт кэрэхсэбиллээх тэрээһин туһунан бу курдук кэпсээтэ: — “Орто туруу дойду төрүт кэскилэ — Олоҥхо” диэн ааттаан «Колосок» уһуйаан иитиллээччилэрэ, Е.Е. Пахомов аатынан Болугур орто оскуолатын учууталлара кыттыылаах, өбүгэ үгэһин утумнаан, […]
Олоҥхо ыһыаҕын көрсө, Аммаҕа кулун тутар 21-22 күннэригэр «Ысыах олонхо в Амге: эпос, диалог поколений, взгляд в будущее» диэн научнай-методическай XIV кэмпириэнсийэ ыытыллар. Бу кэмпириэнсийэҕэ кыттыахтаах 17 оҕо, Амма улууһун Мээндиги, Бөтүҥ, Өнньүөс, Болугур, Эмис, Соморсун, Сулҕаччы, Абаҕа оскуолаларыттан түмүллэн, чинчийэр эспэдииссийэни тэринэн, СӨ Национальнай бибилэтиэкэтигэр үлэлээтилэр. -Аммалар “Айыы намыһын ырыаһыттар” диэн бырайыактаахпыт. Ол чэрчитинэн […]
Олоҥхо ыһыаҕын көрсө, кулун тутар 21-22 күннэригэр Амма сэлиэнньэтигэр «Ысыах олонхо в Амге: эпос, диалог поколений, взгляд в будущее» диэн научнай-методическай XIV кэмпириэнсийэ ыытыллар. Ким кыттыан баҕалаахха балаһыанньатын билиһиннэрэбит. ИНФОРМАЦИОННОЕ ПИСЬМОXIV республиканской научно-методической конференции «ЫСЫАХ ОЛОНХО В АМГЕ: ЭПОС, ДИАЛОГ ПОКОЛЕНИЙ, ВЗГЛЯД В БУДУЩЕЕ» Принципами организации Ысыаха Олонхо на Амгинской земле являются верность традициям, преемственность, […]
Амма улууһугар Олоҥхо өрөспүүбүлүкэтээҕи ХVII ыһыаҕа ыһыллара оруобуна 100 хонук хаалбытынан кулун тутар 12 күнүгэр Амма сэлиэнньэтигэр онно аналлаах тэрээһин буолла. Ыһыаҕы тэрийиигэ эппиэттээх үлэһиттэр бэлэмнэнии үлэтэ хайдах баран иһэрин нэһилиэнньэҕэ сырдаттылар, бары көхтөөх кыттыыны ылалларыгар ыҥырдылар. Бу тэрээһин барыларын сомоҕолоон, хаалбыт 3 ыйга күүстээх үлэҕэ түмсүөхтээхтэр, түбүгүрүөхтээхтэр. Тэрээһини сахалыы таҥастаах дьон сэлэлии хаамыылара киэргэттэ. […]
НИИ Олонхо СВФУ презентует новое мобильное приложение «Образцы традиционного исполнения олонхо – Ноо!», нацеленное на сохранение аутентичного традиционного исполнения олонхо и предназначенное для освоения и развития сказительского мастерства исполнителями современности, ознакомления со стилями пения и региональными традициями якутского сказительства. В Республике Саха одним из важных направлений работы по возрождению и сохранению эпоса олонхо является восстановление […]
Быйыл сайын бэс ыйын 19-21 күннэригэр Аммаҕа Олоҥхо ыһыаҕа ыһыллар. Ыһыахха анаан 19 эбийиэк тутулла турар. В.Яроев «Уран» дизайн-устуудьуйата Аал Луук маһы тутан саҕалаабыт. Моҕол ураһа, олоҥхоһут оҕолорго аналлаах балаҕан, көрөөччү тырыбыната, күнү көрсөр, уустар, күрэхтэри ыытар түһүлгэлэр, кымыс иһиитин сиэрин-туомун ытык сэргэтэ, ытык дуоҕа анньыллар олоҕо, кутаа оттор холумтан, о.д.а. оҥоһуллуохтаах. Бэлэмнэнии үлэлэр туһунан […]
Таатта улууһун алын кылааһын үөрэнээччилэрэ уонна уһуйааннарын кырачааннара “Күннээх оҕо саас оһуора” диэн олоҥхо персонажтарын көстүүмнэрин куонкуруһугар кытыннылар. Күөн күрэс икки түһүмэҕинэн тэрилиннэ- күннэтэ кэтиллэр сахалыы таҥас уонна ОЛОҤХО персонажтарын көстүүмэ. Барыта 26 кыттааччы, 3 уһуйаан, 1 оскуола тэрилтэтэ кытыннылар. Маннык киэптээх тэрээһин аан маҥнайгытын ыытыллан, элбэх киһи сэҥээриитин ылла. ОЛОҤХО алыптаах эйгэтин дьоллоох оҕо […]
Кулун тутар 2 күнэ — Таатта улууһугар Олоҥхо күнэ. Бу күн Былатыан Ойуунускай аатынан Таатта норуодунай тыйаатырыгар «ОЛОҤХО САТАБЫЛА» этно-култуурунай тэрээһин ыытылынна. И.А. Аргунов аатынан Ытык Күөллээҕи киин бибилэтиэкэ олоҥхоҕо аналлаах кинигэ быыстапкатын туруорда. Олоҥхо күнүн тэрээһинигэр кэлбит дьоҥҥо «Олоҥхо кинигэлэрин сэгэтэн» диэн блиц-оонньууну тэрийэн ыытта. Кыттааччы сорудах толорор, ол сорудаҕын эппиэтин быыстапкаҕа баар кинигэттэн […]
4 марта глава Якутии Айсен Николаев назначил Марию Турантаеву первым заместителем министра культуры и духовного развития республики, сообщает пресс-служба главы и правительства региона. Турантаева Мария Васильевна имеет высшее образование. Окончила Московский университет потребительской кооперации по специальности «экономист, финансы и кредит», Академию труда и социальных отношений по специальности «юриспруденция», Северо-Восточный федеральный университет по направлению «Народная художественная […]
Сулҕаччылар сандал сааһы, өбүгэ үтүө үгэһинэн, олоҥхо истэн, олоҥхо тула мустан көрүстүбүт. Биллэрин курдук, Амма улууһугар ыытыллыахтаах Олоҥхо ыһыаҕар, бэлэмнэнии чэрчитинэн, олунньу ый 27 күнүттэн кулун тутар 3 күнүгэр диэри Олоҥхо тыйаатыра гастроллаата. Олунньу 29 уонна кулун тутар 1 күннэригэр биһиги нэһилиэкпитигэр бары билэр, сэргиир Олоҥхо тыйаатыра Амма киэн туттар олоҥхоһуттарыттан биирдэстэрэ, ССРС суруйааччыларын сойууһун […]
Угуттаан таһымныыр үрэх кэриэтэ уус-уран тыллаах олоҥхоһуттар уутуйан, уран тарбахтаахтар төбүрүөннээн үөскээбит талыы-талба Тааттабытыгар Олоҥхо күнэ кулун тутар 2-с күнүгэр буолан ааста. Өбүгэлэрбит кичэйэн-харыстаан хаалларбыт духуобунай баайдарын — Олоҥхо этигэн тылын-өһүн, баай-талым ис хоһоонун — билиҥҥи көлүөнэ хайдах ылынарын, олох бары эйгэтигэр, күннээҕи олохпутугар, сүрүннээн айар үлэҕэ, ойуулуур-дьүһүннүүр ускуустубаҕа оһуор-мандар оҥорон, хайдах көрөрүн бүгүҥҥү быыстапкаҕа […]
Ил Дархан Айсен Николаев Аммаҕа бэс ыйын 20-21 күннэрин эргин ыытыллыахтаах Олоҥхо ыһыаҕар бэлэмнэнии үлэтэ хайдах баран иһэрин бэрэбиэркэлиир, ырытар, быһаарсар сүбэ мунньаҕы ыытта. Өрөспүүбүлүкэ улуустарыгар Олоҥхо ыһыаҕа 2006 сылтан ыһыллар. Тэрийэн ыытарга анаан анал эбийиэктэр тутуллаллар, култуура тэрилтэлэрин матырыйаалынай-тиэхиньиичэскэй базалара бөҕөргүүр, суол-иис өрөмүөннэнэр, уопсастыбаннай эйгэ тупсарыллар. Ил Дархан Айсен Николаев мунньах саҕаланыытыгар ыһыаҕы тэрийэргэ […]
Амматааҕы лиссиэйгэ «Олоҥхо — саха олоҕо» улуустааҕы сэминээр, маастар-кылаас буолан ааста. Сэминээри лиссиэй географияҕа учуутала Алена Быстрова, биология учуутала Александра Давыдова, уруһуй учуутала Анна Михайлова, педагог-бибилэтиэкэр Анна Алексеева уонна саха тылын учуутала Наталия Рязанская ыыттылар. Саха киһитин сиэринэн, маастар-кылааска кэлбит ыалдьыттары алгыһынан уонна саламааттаах алаадьынан, быырпаҕынан айах тутан күндүлээтилэр. Салгыы лиссиэй 7 кылааһын үөрэнээччитэ Өркөн Солдатов тус патефонунан Гаврил Колесов толоруутугар «Дьулуруйар Ньургун Боотур» […]
Бу дьыл олунньу 22 күнүгэр олоҥхоһут, алгысчыт, мас оҥоһуктарга норуот маастара, чэпчэки атлетикаҕа Саха АССР 29 төгүллээх чөмпүйүөнэ уонна рекордсмена, марафонец, Үөһээ Бүлүү улууһун бочуоттаах гражданина, «Душа России» национальнай бириэмийэ лауреата, Саха Сирин ытык кырдьаҕаһа, СӨ култууратын үтүөлээх үлэһитэ Кирилл Никонович Никифоров-Лөкөчөөн 86 сааһыгар олохтон туораата. Кини Айах Ууһа диэн ааттанар удьуор ойууттар, алгысчыттар, олоҥхоһуттар […]
Бу дьыл олунньу 22 күнүгэр олоҥхоһут, алгысчыт, мас оҥоһуктарга норуот маастара, чэпчэки атлетикаҕа Саха АССР 29 төгүллээх чөмпүйүөнэ, марафонец, Үөһээ Бүлүү улууһун бочуоттаах гражданина, «Душа России» национальнай бириэмийэ лауреата, Саха Сирин ытык кырдьаҕаһа, СӨ култууратын үтүөлээх үлэһитэ Кирилл Никонович Никифоров-Лөкөчөөн 86 сааһыгар олохтон туораата. Кини Айах Ууһа диэн ааттанар удьуор ойууттар, алгысчыттар, олоҥхоһуттар утумнарын салҕааччы […]
Олоҥхону дьон-сэргэ сэҥээрэр буолан, олоҥхо-испэктээктэри, эстрада кэнсиэрин курдук, нэдиэлэ ахсын кэриэтэ көрдөрөр буолбуттара кэрэхсэбиллээх. Ол курдук, Аҕа дойдуну көмүскээччи күнүгэр Олоҥхо тыйаатыра А. Титаров олоҥхотунан туруорубут “Хардааччы Бэргэн” испэктээги көрөөччүлэр көрдөһүүлэринэн көрдөрөр. Онтон кулун тутар 2 күнүгэр ньурбалар Дьокуускайга Ийэ олоҥхоһут Спиридон Васильевич Петров-Чыычаах төрөөбүтэ 130 сылынан “Оҕо Дьулаах бухатыыр” олоҥхо-испэктээктэрин Саха тыйаатырын сыанатыгар оонньуохтара.
Таатта улууһугар сыл ахсын кулун тутар 2 күнүгэр Олоҥхо күнэ ыытыллар буолбута үтүө үгэскэ кубулуйда. Быйылгы Олоҥхо күнэ олоҥхоһут, ырыаһыт, чабырҕахсыт, этнограф, чинчийээччи, айанньыт, фольклорист Мария Николаевна Андросова-Ионова төрөөбүтэ 160, Ийэ олоҥхоһут П.Е. Решетников-Көһөҥө Бүөтүр төрөөбүтэ 95 сылларыгар ананар. Билэрбит курдук, быйыл дойдуга Дьиэ кэргэн сыла. Онон таатталар М. Андросова-Ионова “Күл-Күл Бөҕө оҕонньор, Силирикээн эмээхсин […]
Эҥсиэли хочотун биир киэн туттар олоҥхону толорооччута, оҕолору фольклорнай куруһуокка утумнаахтык дьарыктыыр Елена Маркова Намнааҕы педагогическай кэллиэскэ ыытылла турар Саха тылын нэдиэлэтигэр ыҥырыллан кэлэн, бэйэтин биир дойдулааҕа П.П. Ядрихинскай-Бэдьээлэ «Дьырыбына Дьырылыатта» олоҥхотун толорон иһитиннэрдэ. Кини устудьуоннарга олоҥхоҕо толоруллар тойуктары туойууга маастар-кылаас көрдөрдө. Күндү ыалдьыппытыгар Махтал суругу, оҕолор бэйэлэрэ тутан-хабан оҥорбут үлэлэрин бэлэхтээн ыыттыбыт.
Тыл — омук тыына.Мин сахабын-Мин ырыамСахалыы сатарыыр. ТЫЛ БААР БУОЛЛАҔЫНА — НОРУОТ БААР Төрөөбүт төрүт тыл — норуот кэскилэ. «Тыл баар буоллаҕына, норуот баар буолар». Бу этиини кытта мин сөбүлэһэбин. Биһиги норуоппут бэйэтэ тыллаах, төрүт тылбытын өрө тутар буоламмыт, култуурабыт, ускуустубабыт, олохпут бары өттүнэн күүскэ сайдар дии саныыбын.Саха бастакы бэрэсидьиэнэ Михаил Ефимович Николаев саха тылын […]
СӨ ситэриилээх былааһын отчуота бүгүн Амма улууһун Мээндиги нэһилиэгиттэн саҕаланна. Нэһилиэк «Алгыс» сынньалаҥ киинигэр арыый эрдэлээн тиийбиччэ нэһилиэнньэни кытта кэпсэтэбин. Кулууп дириэктэрэ Светлана Попова мээндигилэр туох сонуннааххыт диэн сахалыы сиэринэн туоһулаһыыбар: «Олоҥхо ыһыаҕынан олоробут», — диэтэ. «Миигин батыс», -диэт ,сыана кэтэҕин диэки сабыыны арыйан ыҥырар. Киирбитим — сиргэ кыл бөҕө тэлгэммит. «Быйыл Аммаҕа Олоҥхо ыһыаҕа буолар. Онон […]